Այսօր՝ 25 փետրվարի 2017թ., Ժամանակը Երևանում՝ 00:00
1USD = 486.8AMD
1EUR = 514AMD
1RUB = 8.41AMD
Ադրբեջանում կեղծ մեղադրանքներով ընդդիմադիրների ձերբակալությունները համատարած բնույթ են ստանում Դեպի Եվրոպա ապագա գազ մատակարարողը, պակասորդ ունի ներքին շուկայում. Reuters ՀՀ Նախագահը ներկա է գտնվել «Հայկյան-2016» մրցանակաբաշխությանը Կիևյան փողոցի բնակարաններից մեկում հայտնաբերվել է տարեց քաղաքացու դի ԱԺ ընտրությունների առնչությամբ ՄԻՊ աշխատակազմում ստեղծվել է աշխատանքային խումբ Թրամփը կրկին խոստացել է ԻՊ-ն ջնջել երկրի երեսից ԶԼՄ-ները պարզել են նորացված Nokia 3310-ի բնութագրերը Վարդենյաց լեռնանցքը դժվարանցանելի է ՌԴ-ից և Բելառուսից Հայաստան ներմուծված մեքենաների ընդհանուր արժեքն ավելացել է Երեկոյան կինոդիտում. Ֆինանսական հրեշը
ԼՐԱՀՈՍ
Ադրբեջանում կեղծ մեղադրանքներով ընդդիմադիրների ձերբակալությունները համատարած բնույթ են ստանում Դեպի Եվրոպա ապագա գազ մատակարարողը, պակասորդ ունի ներքին շուկայում. Reuters ՀՀ Նախագահը ներկա է գտնվել «Հայկյան-2016» մրցանակաբաշխությանը Կիևյան փողոցի բնակարաններից մեկում հայտնաբերվել է տարեց քաղաքացու դի ԱԺ ընտրությունների առնչությամբ ՄԻՊ աշխատակազմում ստեղծվել է աշխատանքային խումբ Թրամփը կրկին խոստացել է ԻՊ-ն ջնջել երկրի երեսից ԶԼՄ-ները պարզել են նորացված Nokia 3310-ի բնութագրերը Վարդենյաց լեռնանցքը դժվարանցանելի է ՌԴ-ից և Բելառուսից Հայաստան ներմուծված մեքենաների ընդհանուր արժեքն ավելացել է Երեկոյան կինոդիտում. Ֆինանսական հրեշը Լևոն Մկրտչյանն ընդունել է Ասիական զարգացման բանկի պատվիրակությանը Կազմակերպիչները «Եվրատեսիլ-2017»-ի շուրջ 15 հազար տոմս են վաճառել Ռոբերտ դե Նիրոն ստիպված է վատ կինոյում նկարահանվել կնոջ մեծ ծախսերի պատճառով. NY Post ՏՄՊՊՀ-ն խախտումներ է գտել TV Market-ներով վաճառվող ապրանքների շուկայում Հայտնի է «Մանչեսթեր Յունայթեդ»-ի մրցակիցը Եվրոպայի լիգայի 1/8 եզրափակչում Դուստրը Թրամփին ստիպել է փոխել կլիմայի վերաբերյալ Փարիզի համաձայնագրից դուրս գալու որոշումը. WSJ National Geographic-ի 2016 թ-ի ամենատպավորիչ լուսանկարները Ավազակային հարձակում Արմավիր մարզի Ամբերդ գյուղում. հարուցվել է քրեական գործ Մեկնարկում Է Ռիո դե Ժանեյրոյի հռչակավոր կառնավալը Ադրբեջանը կրկին թիրախավորել է Թալիշը. հայկական կողմը կորուստներ չունի Կարեն Կարապետյանը հանդիպել է վիրահայ համայնքին Մեկնարկում է ԶԼՄ-ների ներկայացուցիչների շախմատի 3-րդ մրցաշարը Ծաղկաձորում մոլորված 16-ամյա դահուկորդը հայտնաբերվել է Թեղենիսի լանջին Հայաստանը կներկայանա որպես տարածաշրջանային շուկան կամրջող երկիր. «fDi Magazine»-ի անդրադարձը Հայաստանում ապօրինի ծառահատումները նվազել են Հայաստանը և Վրաստանը համաձայնության են եկել Վերին Լարսի այլընտրանքի հարցի շուրջ. Կարեն Կարապետյան Լևոն Եպիսկոպոսյանը զավեշտալի է համարում Ադրբեջանի գործողությունները Աթեշյանի լիազորությունները կդադարեցվեն և նոր պատրիարքի ընտրություն կանցկացվի Թուրքիայի և ՌԴ նախագահների հանդիպումը կկայանա մարտին Հայաստանում անտառային հրդեհները նվազել են Օբամային ցանկանում են առաջադրել Ֆրանսիայի նախագահի թեկնածու Հայաստանում կարտադրվեն արևային վահանակներ Կարեն Կարապետյանը հյուրընկալվել է Իլյա Երկրորդին Կաթնամթերքի հիմնական արտադրատեսակների արտադրության ծավալները կրճատվել է Վանաձորի բնակչին ծանր մարմնական վնաս պատճառելու դեպքի առթիվ հարուցվել է քրգործ Ծաղկաձորում Ռուսաստանի 16-ամյա քաղաքացի է մոլորվել Համբերությունն արդեն սպառվում է. Թուրքիայի հայ համայնքը պահանջում է Աթեշյանի հրաժարականը Լեռնային Ղարաբաղի «սև խոռոչը». Խոջալուից 25 տարի անց Սերժ Սարգսյանը աշխատանքային այցով կմեկնի Բրյուսել Ինչու չձևավորվեց լայն կոնսոլիդացիա Բքի պատճառով փակ է Բերդ–Ճամբարակ ճանապարհը Հանրապետական կուսակցությունը մեծամասնությամբ խորհրդարան անցնելու մեծ հնարավորություն ունի. Իսկանդարյան Երկրի բնակիչները փետրվարի 26-ին ականատես կլինեն արևի օղակաձև խավարմանը Սեմ Կլեֆլինը՝ «Նրանց աստղային ժամը» ֆիլմի առաջին թրեյլերում. տեսանյութ Հայաստանում Ձեր արվեստը մեծապես սիրված է և սպասված. Սերժ Սարգսյանը շնորհավորում է Միշել Լեգրանին Արմեն Մարտիրոսյանը հորդորում է ընտրությունների ժամանակ ուշադրություն դարձնել կուսակցություններին Հայաստանը և ԵՄ-ն շուտով կարող են նոր համաձայնագիր ստորագրել. Տիգրան Սարգսյան Արցախի ՊԲ-ն հեգնանքով է արձագանքել ադրբեջանական հերթական ապատեղեկատվությանը Ուրիշի փոխարեն քվեարկելը բառացվելու է Լապշինի նոր փաստաբանը այցելել է նրան Երևանում մթերային խանութից գաղտնի հափշտակել է երկու տուփ սուրճ. հարուցվել է քրգործ Ընտրողների համար համակրելի են մնում դասական դեմքերը Մրցավարական քննությունների և Մերդինյանի անհաջող սայթաքման մասին Արհեստականորեն պատվաստվող ժողովրդավարությունը չի արմատավորվում Պաշտպանական քաղաքականությունը չի կարող զոհ դառնալ քաղաքականին. Ալեքսանդր Մարկարով 911 ծառայությունում գրանցված թունավորումների թիվն աճել է Այցելել եմ Արցախ, որովհետև դեմ եմ բռնապետությանը. Յարոմիր Շտետինայի պատասխանն Ադրբեջանին ՀՀ քաղաքացին կարևոր դիրքորոշում ունի, ու կաշառքը վճռորոշ դեր չի խաղում. Ադիբեկյան Արվեստ՝ ապրելու և գեղեցիկը տեսնելու միջոց Մարդիկ ընտրում են հազարամյակներ շարունակ 4-ամյա հրաշամանուկը փայլում է շախմատում Քաղաքական որ ուժը ինչ շանսեր ունի ընտրությունների նախաշեմին. ներկայացնում է սոցիոլոգը Սամվել Կարապետյանի եղբոր՝ Կարեն Կարապետյանի ունեցվածքը Նոր ընտրական օրենսգիրքը զրոյացրել է ընտրակաշառքի ազդեցությունը «Կպչող պանդայի» տեսանյութը գերել Է Facebook-ի օգտատերերին (Տեսանյութ) Ինչո՞ւ է Աստված այդ ամենը թույլ տալիս Մասիսի և Արտաշատի ավտոճանապարհներին մառախուղ է Քառակողմ համագործակցության հեռանկարները ԱՄՆ-ը Սիրիայում կգնա անվտանգության գոտիների ստեղծման ուղիով. Սպիտակ տուն Եվրամիությունը կընդլայնվի, բայց 2020 թվականից ոչ շուտ. Յունկեր Փոխադարձ քննադատությունը միայն օգտակար է Թրամփը խոստացել է ընդլայնել ԱՄՆ-ի միջուկային զինանոցը Բանակում բացառված է քաղաքական ռեսուրսի շահարկումը Սկսվում է վարկանիշերի պատերազմը Առաջընթաց կա, բայց խնդիրները չեն վերացել Շփման գծի ուղղությամբ ադրբեջանական զինուժը կիրառել է ականանետեր և նռնականետ Տեղանքում կողմնորոշվելու արվեստի մասին ՀՀ-ում և ԼՂՀ-ում կան փակ և դժվարանցանելի ճանապարհներ Ադրբեջանը մարտահրավեր է նետել ողջ քաղաքակիրթ աշխարհին. Շարմազանով Խորհրդարանականները հանրաքվեի արդյունքների կապակցությամբ հանդես են եկել հայտարարություններով

Կուսակցությունները զբաղված են ոչ թե բովանդակությամբ, այլ ձեւով

Առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններում գործելու է քվեարկության բոլորովին նոր կարգ: Օրինակ, անցած տարիներին ընտրողին տրվում էր մեկ քվեաթերթիկ, որի մեջ նշված էին ընտրությանը մասնակից քաղաքական բոլոր ուժերի ու դաշինքների անվանումները, ու ընտրողն էլ մեկ հայացքով հասցնում էր ծանոթանալ ցանկի ողջ պարունակությանը։ Իսկ այս անգամ նոր մեխանիզմ է գործելու. ընտրողը կստանա ոչ թե մեկ, այլ այնքան քվեաթերթիկ, որքան կլինի ընտրություններին մասնակից կուսակցությունների ու դաշինքների թվաքանակը: Ի՞նչ վիճակում կհայտնվի քվեաթերթիկների տրցակի մեջ խճճված մեր ընտրողը:

Խնդրի շուրջ զրուցեցինք ընտրական եւ քաղաքական տեխնոլոգիաների մասնագետ ԱՐՄԵՆ ԲԱԴԱԼՅԱՆԻ հետ։

-Նախկինի համեմատությամբ, քվեարկության կարգը զգալի փոփոխության է ենթարկվել, ակնհայտորեն այն բարդացել է։ Վարկանիշային կամ ռեյտինգային քվեարկության ներմուծմամբ այժմ ընտրողներին կտրվի երկու ցուցակ՝ համամասնական ու ընտրատարածքային։ Ցուցակների ու թեկնածուների այդ առատության մեջ չե՞նք խճճում ընտրողին:

-Այո, ընտրազանգվածի մի հսկայական հատված ուղղակի չի հասկանալու՝ ում օգտին ու ոնց քվեարկել, «ծիծեռնակն» ինչպես ու որտեղ դնել: Եվ դա, այո, կարող է հանգեցնել բարդությունների, բազմաթիվ սխալ քվեարկությունների, ինչի հետեւանքով քվեաթերթիկները կհամարվեն անվավեր: Սա էլ կարող է ընտրական գործընթացի հանդեպ կասկածներ առաջացնել:
Մի խոսքով, բարդ իրավիճակ կարող է լինել: Հույս ունեմ, որ ԿԸՀ-ն այս ամիսների ընթացքում հեռուստատեսության ու մյուս լրատվամիջոցների օգնությամբ անընդհատ կբացատրի այդ մեխանիզմն ու ինչ-որ կերպ կփորձի այդ բացը փակել:
Ինչ վերաբերում է վարկանիշային քվեարկությանը, փաստորեն դրանով պատգամավորության թեկնածուներին ասվում է՝ գնացեք, աշխատեք ընտրողի հետ. ով կկարողանա ակտիվ աշխատել, նա էլ կանցնի խորհրդարան: Այդ կերպ պատգամավորության թեկնածուները շահագրգռված են լինելու ամեն ինչ անել ընտրողի ձայները շահելու համար՝ դրանով իսկ ձայներ բերելով նաեւ սեփական կուսակցությանը:
Նորմալ երկրներում սա աշխատող համակարգ է, այնպես չէ, որ սա միայն Հայաստանում է հորինվել։ Գաղափարը վատը չէ, եվրոպական երկրներում այս մեխանիզմը նպաստում է կուսակցությունների ժողովրդականացմանը: Բայց սրան պետք է նպաստի ներքին իրավիճակը: Այս մեխանիզմը դրականորեն է աշխատում այն երկրներում, որտեղ խորհրդարան են մտնում քաղաքական գործիչները, եւ ընտրողները լավ պատկերացում ունեն, թե ում, ինչպես պետք է ընտրել:
Բայց մեզանում այլ իրավիճակ է, խորհրդարան են հիմնականում շտապում գործարարները: Այդ պատճառով ես այս համակարգի արդյունավետության հարցում լուրջ կասկածներ ունեմ:

-Փաստորեն այս ընտրության ժամանակ ընտրողին տրվելու է ոչ թե մեկ, այլ մասնակից կուսակցությունների թվին համապատասխան քվեաթերթիկներ: Եթե լինի այնպես, որ նրանք հատեն երկու տասնյակի սահմանը, ապա ընտրողը պետք է շտապի այդ տրցակից գտնել իր նախընտրելի ուժին՝ մյուսները նետելով դրա համար հատուկ տեղադրված աղբարկղ: Ինչպե՞ս է այս ամենից գլուխ հանելու քվեախցիկ մտած ընտրողը, արագ կողմնորոշման, ժամանակի խնդիր չի՞ առաջանա:

- Կլինեն ընտրողներ, որոնք ձեր ասած տարբերակով հենց ընտրատեղամասում կկայացնեն իրենց որոշումը, նրանք, այո, խնդիր կունենան: Բայց դա տեղի չի ունենա, եթե քարոզարշավի ժամանակ յուրաքանչյուր ընտրող հասցնի կողմնորոշվել, թե ում է տալու իր ձայնը: Նման ընտրողին եթե 30 կամ 50 քվեաթերթիկ էլ տաս, միեւնույն է, նա բոլորը մի կողմ կդնի կամ կնետի աղբարկղը ու կվերցնի այն ուժինը, որին ուզում է տալ իր քվեն, եւ մեկ րոպեում կավարտի իր գործը:
Ուրեմն կարեւորն այն է, որ ընտրողն արդեն իսկ կողմնորոշված գնա ընտրատեղամաս. այս հարցում շատ կարեւոր է պաշտոնական քարոզարշավի շրջանը: Մեծ գործ ունի անելու նախ՝ ԿԸՀ-ն, ապա կուսակցությունները: Բայց այսօր կուսակցություններն իրենց այնպես են պահում, որ կարող է ի հայտ գալ ձեր ասած վերջին պահին ընտրություն կատարելու խնդիրը: Այս դեպքում ամբողջ մեղքը ընկնում է ոչ թե տվյալ ընտրական մեխանիզմի, այլ քաղաքական ուժերի վրա:
Նման հարցադրում չէր առաջանա, եթե կուսակցություններն արդեն կողմնորոշված լինեին, թե ինչ ձեւաչափով են մասնակցելու ընտրություններին, եթե ունենայինք նորմալ կուսակցական դաշտ, ու չլիներ նման խառնաշփոթ, այլ ամեն մեկը վաղուց դիրքավորված լիներ:

-Մինչդեռ մինչ օրս դաշտում չկա հստակություն, շարունակվում են կուլիսային բանակցությունները դաշինքների ձեւավորման շուրջ։ Այն դեպքում, երբ կուսակցություններն ու դաշինքները փետրվարի 6-ից սկսած պետք է գրանցման փաստաթղթեր ներկայացնեն ԿԸՀ:

-Սա զավեշտ է ու արհամարհանք ընտրողի հանդեպ: Դաշինքային գործընթացները պետք է ավարտված լինեին դեռ անցած տարվա սեպտեմբեր-հոկտեմբերին, պետք է պարզ լիներ՝ ո՞վ, ո՞ւմ հետ է գնալու եւ ամենից կարեւորը՝ ո՞ւր է գնալու: Եթե կուսակցությունը չգիտի իր ուղին, ինչպե՞ս կարող են մարդիկ մտնել նրա ցուցակի մեջ:

Հեղինակ՝ Արմինե Սիմոնյան

Հոդվածն ամբողջությամբ կարդացեք «Հայոց Աշխարհ» օրաթերթի Հունվարի 12-ի համարում

website by Sargssyan