Այսօր՝ 24 հոկտեմբերի 2017թ., Ժամանակը Երևանում՝ 00:00
1USD = 479.8AMD
1EUR = 534.5AMD
1RUB = 8.06AMD
Հայաստանի ռուսական ռազմակայանը տեխնիկական հետախուզման ժամանակակից համալիրներ Է ստացել Անցած 4 տարիներին համաշխարհային տնտեսության մեջ ՉԺՀ-ի տարեկան միջին ներդրումը գերազանցել Է 30 տոկոսը... Վահան Մարտիրոսյանի վստահեցմամբ Հյուսիս-հարավ մայրուղու շինարարության մեջ կոռուպցիոն ռիսկեր չկան Անցած երեք օրերի ընթացքում հանրապետությունում բացահայտվել է գողության 11 դեպք Օգտատերերին գաղտնի տեսա-ձայնագրող ՍՊԱՄ-հավելվածներից պաշտպանող հավելված է ստեղծվել ՌԴ-ն և Իրանը քննարկել են Կասպից ծովում նավատորմերի համագործակցության հնարավորությունները ՀՀ ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի գլխավորած պատվիրակությունը մեկնել է ԱՄՆ Բաքուն շարունակում է խոչընդոտել ԼՂ հիմնախնդրի կարգավորման գործընթացին. Շավարշ Քոչարյան Դավիթ Տոնոյանն ԱԻՆ-ում մի շարք նոր նշանակումներ է կատարել Երեկոյան կինոդիտում. «8-րդ մղոն»
ԼՐԱՀՈՍ
Հայաստանի ռուսական ռազմակայանը տեխնիկական հետախուզման ժամանակակից համալիրներ Է ստացել Անցած 4 տարիներին համաշխարհային տնտեսության մեջ ՉԺՀ-ի տարեկան միջին ներդրումը գերազանցել Է 30 տոկոսը Վահան Մարտիրոսյանի վստահեցմամբ Հյուսիս-հարավ մայրուղու շինարարության մեջ կոռուպցիոն ռիսկեր չկան Անցած երեք օրերի ընթացքում հանրապետությունում բացահայտվել է գողության 11 դեպք Օգտատերերին գաղտնի տեսա-ձայնագրող ՍՊԱՄ-հավելվածներից պաշտպանող հավելված է ստեղծվել ՌԴ-ն և Իրանը քննարկել են Կասպից ծովում նավատորմերի համագործակցության հնարավորությունները ՀՀ ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի գլխավորած պատվիրակությունը մեկնել է ԱՄՆ Բաքուն շարունակում է խոչընդոտել ԼՂ հիմնախնդրի կարգավորման գործընթացին. Շավարշ Քոչարյան Դավիթ Տոնոյանն ԱԻՆ-ում մի շարք նոր նշանակումներ է կատարել Երեկոյան կինոդիտում. «8-րդ մղոն» Գարի Քյոսայանը հանդես կգա յուրահատուկ համերգով Բոլորը թող իրենց ականջին օղ անեն՝ օրինական նպատակին հասնելու համար կարևոր է նաև համաչափ գործելը. ՀՀ Նախագահ Խստացվել է ապօրինի ծառահատումների և փայտանյութի ապօրինի տեղափոխման դեմ պայքարը ՀՀ Նախագահը ոստիկանության համակարգում կոռուպցիայի դեմ պայքարի համակարգային լուծումների անհրաժեշտություն է տեսնում «Հայաստանի փոքրիկ երգիչներ» երգչախումբը բարձր գնահատականի է արժանացել Իսրայելում Զենքի և զինամթերքի ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի արդյունքները հեռու են դրական լինելուց. ՀՀ Նախագահ Կատալոնիայի խորհրդարանը հոկտեմբերի 26-ին պատասխան կտա Մադրիդի ձեռնարկած միջոցներին Մայրը կասկածվում է գումարի դիմաց նորածին երեխային այլ անձի խնամքին հանձնելու մեջ Վիգեն Սարգսյանը ներկայացրել է վարչությունների պետերին և իր խորհրդականին Հանրակրթական դպրոցները դրական են արձագանքում էլեկտրոնային կրթությանն անցնելու գաղափարին ՃՈ առանձին ծառայողներ այն աստիճան են կորցրել իրականության զգացողությունը, որ դրսևորում են բացահայտ լկտի վարքագիծ. Սերժ Սարգսյան (Լուսանկարներ) Հակառակորդը կրկին օգտագործել է «ՍՊԱՅԿ» տիպի կառավարվող հակատանկային հրթիռ Նիկի Մինաժի «մերկ» շրթներկն ամերիկուհիներին նմանեցրել Է տիկնիկների Վերջին երեք ամիսներին լրագրողների իրավունքների խախտման դեպքերը նվազել են Արա Բաբլոյանը պարգևատրել է Ռաֆայիլ Զինուրովին Բրնձով դիետա. նիհարում ենք առանց վնասելու առողջությունը Համատիրությունների էլեկտրոնային կառավարումից մինչև աղբահանության խելացի կազմակերպում Բակո Սահակյանը մասնակցել է Արցախի եկեղեցիներին հայկական ոճով գորգերի նվիրաբերման արարողությանը Ֆիթնեսը փոխարինում է այն ֆիզիկական աշխատանքին, որ մարդն առօրյայում չի կատարում 8 խորամանկություն աղջիկների համար «Պողիկտոս» օպերան վերադառնում է Հայաստանի օպերային թատրոնի խաղացանկ Մեկնարկել է «Երևանի կանաչ լուսավորության շաբաթ» միջոցառումների շարքը Երևանում նոյեմբերի 11-ին կանցկացվի համաքաղաքային ծառատունկ և շաբաթօրյակ Մարվեց և շրջանառության մեջ դրվեց Մխիթարյան միաբանության հիմնադրման 300- ամյակի թեմայով նամականիշ Առաջիկա ամիսներին կմեկնարկի ՀՀ ողջ տարածքում տրանսպորտային միասնական ցանց ստեղծելու պիլոտային ծրագիր Մենք տարկետումը չենք վերացնում, այլ կրթությունը կարևորողներին առաջարկում ենք որպես սպա զորակոչվել. Վիգեն Սարգսյան Աջ ղեկային համակարգ ունեցող մեքենաների շահագործումը Հայաստանում չի արգելվի. նախարար Դանակով զինված տղամարդը «Էխո Մոսկվի» ռադիոկայանի գրասենյակում հարձակվել է հաղորդավարի վրա ՀՀ-ԵՄ համաձայնագրի տնտեսական էֆեկտը մեծ չէ. փորձագետ FAST-ը կրթաթոշակ կտրամադրի բնական գիտությամբ զբաղվող հայ ասպիրանտներին և հայցորդներին Եղեգնաձոր-Ագարակաձոր ճանապարհին վթարի հետևանքով զինծառայող է մահացել Հանրակրթական դպրոցներում մեկնարկել են աշնանային արձակուրդները «Ախթալայի լեռնահարստացման կոմբինատ»-ի հանքում փլուզում է տեղի ունեցել. կա մեկ զոհ Պաշտոնատար անձինք հանիրավի մեղադրվել են տարբեր հանցագործությունների կատարման մեջ Երևանաբնակ ավելի քան 1600 զինծառայողների ծնողներ կայցելեն իրենց զավակներին Գյումրու «ծո»-ն և «ի՞նչխ կեղնի»-ն բրենդ են դառնում Էդուարդ Շարմազանովն ընդունել է մեքսիկացի պատգամավորների պատվիրակությանը Կարեն Կարապետյանը կմասնակցի Երևանում կայանալիք Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի նիստին Հոլիվուդի երիտասարդները՝ «Անզգա դավաճանների լավագույն ժամանակը» ֆիլմի թրեյլերում (տեսանյութ) Սերժ Սարգսյանը ստորագրել է Ազգային ժողովի ընդունած մի շարք օրենքներ ՀՀ ԶՈւ սպորտային վաշտն այլևս չի գործի ԿԳ նախարարը կողմ է փոփոխություններին՝ ակադեմիական տարկետման տրամադրման կարգում ԱԺ-ում քննարկվում է «Ես եմ» և «Պատիվ ունեմ» ծրագրերի իրականացման իրավական հիմքերն ապահովող նախագիծը Բրիտանական կրթական ցուցահանդեսը ՀՀ քաղաքացիներին կծանոթացնի Մեծ Բրիտանիայում կրթություն ստանալու հնարավորություններին ՊԲ-ն հրապարակել է Ադրբեջանի կիրառած «ՍՊԱՅԿ» հրթիռի արձակման պահի տեսագրությունը Նախագահն ընդունել է Մխիթարյան միաբանության քահանայապետական պատվիրակ Լևոն արքեպիսկոպոս Զեքիյանին Հայաստանում զինկոմիսարիատների թիվը կտրուկ կկրճատվի Հայաստանի և Իրանի հարկային ծառայության ղեկավարները կարևորեցին կրկնակի հարկումը բացառող համաձայնագրի արդիականացումը Հայաստանում ԶՈՒ գործողություններին մասնակցելու կամավորական շարժումը կկարգավորվի օրենքով Հաջողության դեպքում ԵՄ-Հայաստան համաձայնագիրը կարող է օրինակ հանդիսանալ Օդի ջերմաստիճանը հոկտեմբերի 25-26-ը կբարձրանա 2-3 աստիճանով ԱԺ-ում քննարկվում է «Պաշտպանության մասին» նոր օրենքի նախագիծը Վթարի հետևանքով դադարեցվել է գազամատակարարումը Դիլիջան քաղաքում Դվինի հնավայրն ավելի ներկայանալի դարձնելու քայլեր են իրականացվում «Լույս հայի աչքերին» ծրագրի շնորհիվ Շիրակի մարզի բնակիչներն ակնաբուժական անվճար ծառայություններ են ստանում Մարտունի քաղաքում բացվեց եւ վերաօծվեց նորանորոգ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին Հայաստանի արտգործնախարարը կմասնակցի ԵԱՀԿ համաժողովին Ազգային ժողովի ո՞ր խմբակցության աշխատանքն եք համարում ավելի արդյունավետ. հարցում Ճապոնիայում առնվազն հինգ մարդ Է զոհվել «Լան» թայֆունի հարվածից Արմեն Ամիրյանն արձագանքել է Վահան Արծրունու չկայացած համերգի շուրջ մեկնաբանություններին Մեքսիկացի պատգամավորները Ծիծեռնակաբերդում հարգանքի տուրք են մատուցել Ցեղասպանության զոհերի հիշատակին Հակառակորդը շփման գծում հրետանային զինատեսակներ է կիրառել Ժամկետային զինծառայողի մահվան առթիվ հարուցված քրեական գործով ձերբակալվել է պաշտոնատար անձ 17-ամյա դեռահասը կացնով մարդկանց վրա Է հարձակվել Շվեյցարիայում Հայմեդիա.am-ի ընթերցողները նախապատվությունը տվեցին «ԵԼՔ»-ին Վենետոյում և Լոմբարդիայում քվեարկել են Իտալիայի կենտրոնական իշխանություններից ինքնավարության օգտին Պրեմիերա. Սիա, Ռիհաննա և Դեվիդ Գետտա - Impress Բյուրականի աստղադիտարանն աշխատում է զբոսաշրջային հոսքն ավելացնելու ուղղությամբ Շիրակի պետհամալսարանի ռեկտորի՝"Մինասյան և Co"-ի "հոլիվուդյան" հոնորարները և դասախոսների ստացած գրոշները ՀՀ տարածքում ավտոճանապարհներն անցանելի են

Բարձրացած գներն արդեն երբեք չեն իջնում

Վերջին 2-3 ամիսների ընթացքում նկատելիորեն բարձրացել են սննդամթերքի գները։ Եվ մտահոգիչ այդ միտումը շարունակվում է։ Ամեն անգամ նման իրավիճակներում ավագ սերունդը կարոտախտով նշում է, որ խորհրդային ժամանակներում գները, հակառակը, ամեն տարի իջնում էին։ Այդպե՞ս էր արդյոք իրականում։

1930-ական թվականներին, ինչպես հայտնի է, Խորհրդային Միությունում ծավալվեց ջրանցքների, գործարանների եւ ֆաբրիկաների լայնածավալ շինարարություն, ինչն ահռելի միջոցներ էր պահանջում։ Խնդիրը կարծես թե կարող էին լուծել ճամբարներում հայտնված միլիոնավոր «ժողովրդի թշնամիները»։ Սակայն կալանավորներին պետք էր գոնե մի քիչ կերակրել, շինանյութ մատակարարել, իսկ գլխավորը. արտասահմանից գնվում էին գործնականում բոլոր մեքենաներն ու մեխանիզմները։
Արեւմտյան ներդրողներն այլեւս մտադիր չէին փող ներդնել խորհրդային տնտեսության մեջ։ Օտարերկրյա բանկերը համաձայնում էին վարկավորել տեխնիկայի եւ տեխնոլոգիաների գնումները բացառապես ոսկու գրավի դիմաց։ 
Այնպես որ՝ ինդուստրացման համար միջոցներ ստիպված էին հայթայթել երկրի ներսում՝ հնարավոր բոլոր աղբյուրներից, ներառյալ դրամական զանգվածի ավելացումը։ 1929-ից մինչեւ 1939 թվականը դրամական զանգվածը Խորհրդային Միությունում աճեց ավելի քան յոթ անգամ՝ 2,9 միլիարդից հասնելով 22,2 միլիարդ ռուբլու։ Ըստ որում, ինչպես ընդունում էր հենց ֆինանսների մինիստրությունը, դրամական զանգվածի աճը չէր համապատասխանում տնտեսական շրջանառության աճին, ինչն անխուսափելիորեն հանգեցնում էր զգալի գնաճի։ 
Գանձարանը համալրելու եւ միաժամանակ պահանջարկը սահմանափակելու եւս մեկ միջոց դարձավ պետական փոխառությունների հարկադիր բաժանորդագրումը։ 

Ինդուստրացման, այնուհետ նաեւ բոլոր պետծախսերի համար միջոցների հիմնական աղբյուրներից մեկը գյուղացիներն էին։ Կոլտնտեսությունները պարտավոր էին պետմատակարարումներով հանձնել գյուղատնտեսական արտադրանքի որոշակի ծավալ՝ սահմանված ցածր գներով։ Իսկ թե ինչ էր մնում գյուղացիներին որպես աշխատանքի դիմաց վարձատրություն, պետությանը չէր հետաքրքրում։
Կորուստները փոխհատուցելու համար կոլտնտեսականները շուկայում վաճառում էին աշխօրի համար ստացած կամ տնամերձ բանջարանոցում աճեցրած մթերքը հնարավորինս թանկ գնով, ինչը նույնպես հանգեցնում էր գնաճի նոր ոլորանի։ 
Ճիշտ է, շուկայական գները փոքր-ինչ իջան այն բանից հետո, երբ լենդ-լիզի ծրագրի շրջանակներում սկսվեց Միացյալ Նահանգներից պարենամթերքի զանգվածային ներկրումը, որի մի մասը 1944 թվականին սկսեցին առանց քարտերի վաճառել կոմերցիոն խանութներում՝ հասարակ քաղաքացիների համար անմատչելի գներով։

Օրինակ, 1 կիլոգրամ տավարի միսը, որի գինը 1940 թվականին 10 ռուբլի էր, 1944-ի սկզբին ցանկացողները կարող էին գնել 400 ռուբլով։ 435 ռուբլի միջին աշխատավարձի պայմաններում բնակչությունը բնականաբար չէր կարող թույլ տալ իրեն ոչ միայն միս, այլեւ նույնիսկ, օրինակ, հնդկաձավար գնել, որը 4 ռուբլի 30 կոպեկի փոխարեն արդեն վաճառվում էր 250 ռուբլով։ 
Նույնքան անմատչելի դարձան հագուստն ու կոմերցիոն գներով վաճառվող այլ ապրանքները։
Պահանջարկի բացակայության պատճառով մի շարք ապրանքներ նույն 1944 թվականին սկսեցին էժանանալ։ Եվ հենց դա էլ գների առաջին ստալինյան իջեցումն էր։ Կոմերցիոն խանութներում 1944 թվականի վերջին տավարի միսը վաճառվում էր արդեն 320 ռուբլով, իսկ 1945 թվականին գինն իջավ 150 ռուբլու։ Միաժամանակ նվազում էին նաեւ շուկայական գները։ 
Կոմերցիոն գների լայնորեն գովազդված հաջորդ իջեցումը տեղի ունեցավ 1946 թվականին։ Փետրվարի 26-ին իջեցրին հացի կոմերցիոն գինը, բայց խանութներում այն պետք էր գնել ճակատամարտով, քանի որ բոլորին չէր հերիքում։ 

1946 թվականի հուլիսի 1-ին հայտարարված արդյունաբերական ապրանքների կոմերցիոն գների իջեցումը նույնպես այնքան էլ չուրախացրեց երկրի քաղաքացիներին։ Սահմանափակ միջոցներ ունեցողների համար նոր գներով ապրանքները, բացի թերեւս թելերից, առաջվա պես մնում էին անմատչելի։ Իսկ նրանք, ովքեր փող ունեին, համոզվեցին, որ ընտրությունը ծայրաստիճան աղքատիկ է։ 
Ինքնըստինքյան գների պարտադրված իջեցումը տոտալ դեֆիցիտի պայմաններում, մեղմ ասած, հակասում էր տնտեսագիտության օրենքներին։ Սակայն վիճել Ստալինի հետ, որը ժողովրդին հայտարարել էր գների հետզհետե, բայց մշտական իջեցման մասին, ոչ ոք չէր հանդգնի։ Այնպես որ՝ 1947 թվականին գնային ռեֆորմը համատեղեցին դրամականի հետ, ինչպես նաեւ վերացրին քարտերը։ Նոր գները կոմերցիոնից ցածր էին, բայց անհամեմատ գերազանցում էին քարտերով տրվող ապրանքի գները։ 
Այդ ժամանակ սահմանվեցին նաեւ մեկ անձին տրվող մթերքի եւ ապրանքի նորմեր։ Երկար ցուցակում ուշադրություն էր գրավում հացը, որը 2 կիլոգրամից ավելի գնել չէր կարելի։ Երշիկ թույլատրվում էր գնել 500 գ, կարագ՝ 300, ձու՝ 5 հատից ոչ ավելի, կոշիկ՝ 1 զույգ, լուցկի՝ 2 տուփ մեկ անձին։ 
1949 թվականի մարտի 1-ին նախատեսված գների հաջորդ իջեցումից արդեն ոչ ոք առանձնակի ոչինչ չէր ակնկալում։ Մթերքն էժանանում էր չնչին չափով, իսկ որոշ ապրանքներ, օրինակ, հագուստն ու բրդե գործվածքները, հակառակը՝ թանկանում էին 5-15%-ով։ Կուսակցության եւ անձամբ ընկեր Ստալինի հոգատարության նոր դրսեւորման մասին աշխատավորներին տեղեկացնելու համար գործարաններում կազմակերպում էին միտինգներ, որտեղ հռետորները շնորհակալություն էին հայտնում պատճառած ուրախության համար եւ հանձն առնում պլանի կատարման նոր, է՛լ ավելի բարձր պարտավորություններ։ 

Հեղինակ՝ Կ. Սարուխանյան

Հոդվածն ամբողջությամբ կարող եք կարդալ «Հայոց Աշխարհ» օրաթերթի Հունիսի 16-ի համարում

Հարցում
website by Sargssyan